TDP Sağlık Komitesi, BBC’nin KKTC’deki tüp bebek uygulamalarına ilişkin yayımladığı yeni araştırmada yer alan ciddi iddiaların ardından Sağlık Bakanlığı’na çağrıda bulunarak, aylardır sürdürüldüğü açıklanan soruşturmanın sonuçlarının gecikmeden kamuoyuyla paylaşılmasını istedi.
Toplumcu Demokrasi Partisi (TDP) Sağlık Komitesi, BBC’nin yeni araştırmasında, çoğunluğu İngiliz en az 30 çocuğun ailelerinin seçtiği sperm veya yumurta donörlerinden farklı donörler kullanılarak dünyaya gelmiş olabileceğine ilişkin iddiaların yer aldığını belirtti.
Komite, söz konusu iddiaların doğru olması halinde konunun basit bir tıbbi hata olarak değerlendirilemeyeceğini vurgulayarak, Sağlık Bakanlığı’nın kamuoyunu kapsamlı biçimde bilgilendirmesi gerektiğini kaydetti.
“Karşımızda basit bir tıbbi hata yoktur”
TDP Sağlık Komitesi, bir kişinin açık rızasıyla seçtiğini düşündüğü donör yerine başka bir kişiye ait üreme hücresinin kullanılmasının; hasta onamı, tıbbi güven, genetik ve sağlık geçmişinin izlenebilirliği ile çocukların biyolojik kökenlerine ilişkin haklar bakımından ciddi sonuçlar doğurabileceğine dikkat çekti.
Donörlerin fiziksel özellikleri, boy, kilo, eğitim durumu, meslek, kişilik ve benzeri kriterlerle sunulduğuna yönelik iddiaların da tıbbi ve etik açıdan değerlendirilmesi gerektiğini belirten Komite, bu uygulamaların sınırlarının açık biçimde ortaya konulması çağrısında bulundu.
“Siz bu iddiaları bugün öğrenmediniz”
Komite, BBC’nin daha önce yayımladığı ilk araştırmanın ardından Sağlık Bakanlığı’nın konuyu ihbar kabul ederek soruşturma başlattığını kamuoyuna duyurduğunu hatırlattı.
Aradan geçen aylara rağmen soruşturmanın sonuçlarının açıklanmadığını belirten TDP Sağlık Komitesi, “Siz bu iddiaları bugün öğrenmediniz” ifadelerini kullandı.
Komite, BBC’nin yeni ve daha kapsamlı iddialarla konuyu yeniden gündeme taşımasının ardından Sağlık Bakanı Hakan Dinçyürek’in kamuoyunun karşısına çıkarak soruşturmanın hangi aşamada olduğunu açıklaması gerektiğini belirtti.
TDP Sağlık Komitesi’nden Bakanlığa 5 soru
TDP Sağlık Komitesi, Sağlık Bakanlığı’na şu soruları yöneltti:
- Soruşturma hangi aşamadadır ve bugüne kadar ne tespit edilmiştir?
- Kaç merkez, kaç dosya ve kaç tedavi süreci incelenmiştir?
- Donörlerin temininden laboratuvarda kullanılmasına kadar uzanan süreç bağımsız biçimde denetlenmiş midir?
- Numune, sperm, yumurta ve embriyoların izlenebilirliğini sağlayan sistemler yeterli midir?
- İddialardan etkilenmiş olabilecek ailelerin bilgilendirilmesi ve haklarının korunması amacıyla hangi adımlar atılmaktadır?
“İddialar bütün sektörü zan altında bırakmamalı”
Tüp bebek sektörünün KKTC açısından önemli bir sağlık alanı olduğunu vurgulayan Komite, birkaç merkez veya kişiye ilişkin iddiaların tüm sektörü zan altında bırakmasının önüne geçilmesi gerektiğini ifade etti.
Bunun yolunun susmak değil denetlemek, saklamak değil şeffaflaştırmak olduğunu belirten TDP Sağlık Komitesi, Sağlık Bakanı’nın konuyla ilgili sessiz kalamayacağını savundu.
“Şimdi buna da mı ‘algı’ diyeceksiniz?”
TDP Sağlık Komitesi, son dönemde toplumdaki güvenlik kaygılarını “algı operasyonu” ve “kara propaganda” olarak nitelendiren Başbakan’a da seslenerek, “Şimdi buna da mı ‘algı’ diyeceksiniz?” diye sordu.
BBC tarafından ortaya konulan iddiaların tek başına bir mahkeme hükmü olmadığının altını çizen Komite, buna karşın iddiaların ağırlığının bağımsız, kapsamlı ve şeffaf bir soruşturmayı zorunlu kıldığını belirtti.
Devletin görevinin ülkenin itibarını sorunları saklayarak korumak olmadığını vurgulayan TDP Sağlık Komitesi, itibarın sorunlar ortaya çıktığında gerçeği ortaya çıkarabilecek kurumlara, etkin denetim mekanizmalarına ve hesap verebilir yöneticilere sahip olmakla korunabileceğini ifade etti.
Komite, Sağlık Bakanlığı’nı aylardır sürdürdüğünü açıkladığı soruşturmanın sonuçlarını gecikmeden açıklamaya, gerekli bağımsız incelemeleri başlatmaya ve kamuoyunu eksiksiz biçimde bilgilendirmeye çağırdı.
TDP Sağlık Komitesi açıklamasını, “Gerçeği açıklamak bu ülkenin itibarına zarar vermez. Gerçeğin üzerini örtmek verir.” ifadeleriyle tamamladı.
